Terapia uzależnień

Co to jest uzależnienie?

Wyjaśniając na czym polega psychoterapia uzależnień początkowo warto wyjaśnić na czym polega istota samego uzależnienia.

Uzależnienie jest definiowane jako kompleks zjawisk fizjologicznych, behawioralnych i poznawczych, wśród których zażywanie substancji dominuje nad innymi zachowaniami, które uprzednio pacjent uznawał za wartościowe. Jako jeden z głównych objawów wskazuje się pragnienie tzw. „głód” zażycia danej substancji – narkotyku, alkoholu czy leku. Uzależnienie może także dotyczyć pewnych
czynności, takich jak zakupy, seks czy gry hazardowe. Zjawiska te noszą nazwę uzależnień behawioralnych. Uzależnienie traktowane jest jako choroba w związku z czym wymaga interwencji psychologicznej, terapeutycznej oraz medycznej.

Według Międzynarodowej Statystycznej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych ICD – 10 stwierdzenie uzależnienia jest możliwe na podstawie poniższych kryteriów diagnostycznych:

  • silne pragnienie lub poczucie przymusu zażycia substancji
  • trudności w kontrolowaniu zachowania związanego z zażywaniem substancji (rozpoczynanie, kończenie i rozmiary zażywania)
  • fizjologiczne objawy stanu odstawienia, występujące, gdy picie zostało przerwane lub zmniejszone, przejawiające się specyficznym dla danej substancji zespołem abstynencyjnym oraz zażywaniem tej samej lub podobnej substancji w celu złagodzenia lub uniknięcia objawów abstynencyjnych
  • stwierdzenie tolerancji (potrzeby zażywania zwiększonej dawki substancji w celu uzyskania efektów poprzednio osiąganych przy pomocy mniejszych dawek)
  • narastające zaniedbywanie innych źródeł przyjemności lub zainteresowań z powodu zażywania danej substancji, zwiększenie ilości czasu koniecznego do zdobycia lub zażywania substancji albo do usuwania skutków jej działania
  • zażywanie mimo wyraźnych dowodów szkodliwych następstw, takich jak uszkodzenia wątroby, stany depresyjne występujące po okresach intensywnego używania tych substancji, uszkodzenia funkcjonowania poznawczego związane z substancjami – w tych przypadkach potrzebne jest rozpoznanie, czy zażywający mógł być świadomy natury i zakresu tych szkód

Aby zdiagnozować uzależnienie należy stwierdzić występowanie co najmniej 3 z wyżej wymienionych objawów w przeciągu ostatniego roku.
Postawienie diagnozy uzależnienia jest najczęściej możliwe po odbyciu trzech spotkań diagnostycznych podczas których terapeuta w trakcie rozmowy zbiera informacje związane historią życiową, historią zażywania i sposobem używania substancji psychoaktywnych.

Na czym polega psychoterapia uzależnień?

W Polsce istnieje kilka dostępnych metod leczenia uzależnień proponowanych zgodnie z indywidualnymi potrzebami pacjenta. W niektórych przypadkach przed rozpoczęciem terapii zalecana jest detoksykacja. Odbywa się ona najczęściej w warunkach szpitalnych i ma na celu złagodzenie objawów występujących po odstawieniu substancji i „usunięcie” uzależnienia fizjologicznego. Warto zaznaczyć, iż sam proces detoksykacji nie zastąpi terapii choć bywa, że jest pierwszym etapem pracy nad sobą.

Osoby uzależnione lub używające szkodliwie substancji psychoaktywnych mogą skorzystać z terapii w warunkach ambulatoryjnych. Polega ona na cotygodniowych spotkaniach z terapeutą uzależnień mających na celu poszerzenie świadomości w zakresie stosowanych mechanizmów obronnych, roli substancji psychoaktywnej w życiu oraz nabyciu umiejętności radzenia sobie z chęcią zażywania.

Inną formą leczenia uzależnień jest terapia w warunkach stacjonarnych. Jej czas trwania zależy od oferty danej placówki jednak waha się od kilku do kilkunastu miesięcy. Skierowana jest przede wszystkim do osób w przypadku których inne formy leczenia okazały się nieskuteczne.

Należy pamiętać, iż terapia uzależnień ma na celu nie tylko pozyskanie informacji na temat choroby czy umiejętności radzenia sobie z chęcią zażywania. Obejmuje ona także rozwijanie wiedzy o sobie samym – swoich zasobach i słabych stronach, poszerzanie wglądu w sferę emocji czy też podejmowanie prób znalezienia innych, alternatywnych dla zażywania źródeł przyjemności.

Nadrzędnym jednak celem leczenia jest poprawa jakości życia pacjenta.

Uzależnienie staje się dla nas zastępczą tożsamością, która uwalnia nas od konieczności poszukiwania naszej
tożsamości prawdziwej.

Wojciech Eichelberger

autor artykułu: psycholog, specjalista terapii uzależnień Patrycja Styburska

Zapraszamy na konsultacje: 690 002 218

Call Now ButtonZadzwoń teraz!